Styczeń przyniósł silny skok inflacji: Czynsze i ubezpieczenia uderzają w portfele – droższe życie w Norwegii

Inflacja w Norwegii wyraźnie przyspieszyła na początku 2026 roku. W styczniu wskaźnik cen konsumpcyjnych (KPI) był o 3,6 proc. wyższy niż rok wcześniej, co oznacza wzrost o 0,4 punktu procentowego w porównaniu z grudniem 2025 roku. Najmocniej na wzrost cen wpłynęły czynsze, ceny samochodów oraz energii elektrycznej – pisze Norweski Urząd Statystyczny (SSB).

W ujęciu miesięcznym KPI wzrósł o 0,6 proc. między grudniem 2025 a styczniem 2026. Jednocześnie wskaźnik CPI po wyłączeniu podatków i cen energii (KPI-JAE) wzrósł rok do roku o 3,4 proc., co również oznacza przyspieszenie inflacji.

Styczeń przyniósł silny skok cen

– Szczególnie czynsze oraz ceny samochodów i energii elektrycznej podniosły inflację w styczniu. Wzrost cen był jednak szeroko zakrojony – w niewielu grupach towarów i usług odnotowano spadki. Łącznie silnie podbiło to inflację na początku roku – mówi Espen Kristiansen, kierownik sekcji w SSB.

Czynsze w górę – i to mocniej niż rok temu

Czynsze wzrosły o 0,6 proc. miesiąc do miesiąca, czyli o 0,2 punktu procentowego więcej niż w analogicznym okresie rok wcześniej. W rezultacie były w styczniu o 3,8 proc. wyższe niż rok temu.

Według SSB długotrwale wysoka inflacja przełożyła się na wzrost czynszów, które mogą być corocznie indeksowane o wzrost KPI. Dodatkowo właściciele mieszkań przenieśli na najemców rosnące koszty – m.in. wysokie stopy procentowe i zmiany podatkowe – szczególnie w nowych umowach najmu.

Styczeń tradycyjnie jest miesiącem większych podwyżek czynszów, ponieważ to właśnie na przełomie roku właściciele najczęściej aktualizują stawki zgodnie z przepisami prawa najmu.

Warto też podkreślić, że od stycznia 2026 r. znacząco zwiększono wagę czynszów w koszyku inflacyjnym, w związku z aktualizacją danych rachunków narodowych dotyczących konsumpcji gospodarstw domowych.

Samochody droższe przez zmiany podatkowe

Ceny samochodów wzrosły w styczniu o 3,5 proc. w porównaniu z grudniem, a w ujęciu rocznym były o 4,1 proc. wyższe.

Powodem był m.in. niższy próg zwolnienia z VAT dla samochodów elektrycznych, co sprawiło, że większość nowych aut elektrycznych podrożała od początku roku.

Droższy prąd, choć nie dla wszystkich

Ceny energii elektrycznej (łącznie z opłatami sieciowymi) wzrosły o 5,0 proc. miesiąc do miesiąca i były w styczniu o 9,4 proc. wyższe niż rok wcześniej.

Ceny rynkowe energii gwałtownie wzrosły we wszystkich strefach cenowych. Gospodarstwa domowe w południowej Norwegii objęte tzw. ceną norweską nie odczuły jednak tego wzrostu na rachunkach, a w pozostałych regionach system dopłat do prądu znacząco złagodził skutki podwyżek.

Usługi coraz droższe, szczególnie ubezpieczenia

Ceny usług (z wyłączeniem czynszów) wzrosły o 0,6 proc. miesiąc do miesiąca, podczas gdy rok wcześniej w tym samym okresie spadły o 0,4 proc. W ujęciu rocznym ceny usług były o 4,1 proc. wyższe, co oznacza wzrost tempa inflacji o 1 punkt procentowy względem grudnia.

Jednym z głównych czynników były ubezpieczenia. Ich ceny wzrosły aż o 4,8 proc. w ciągu miesiąca, a rok do roku były o 16,6 proc. wyższe.

– Wysoki wzrost cen ubezpieczeń utrzymywał się przez cały ubiegły rok. Na przełomie roku składki wzrosły jeszcze szybciej – w tempie nienotowanym wcześniej – podkreśla Kristiansen.

KPI-JAE również przyspiesza

Inflacja bazowa (KPI-JAE) wyniosła w styczniu 3,4 proc., czyli o 0,2 punktu procentowego więcej niż w grudniu. Oprócz czynszów i ubezpieczeń wpływ na wzrost miały także ceny odzieży oraz transportu lotniczego.

Choć ceny ubrań spadły w styczniu o 5,5 proc., był to słabszy spadek niż rok wcześniej (7,2 proc.), co przełożyło się na wyższe tempo inflacji w ujęciu rocznym. Podobny mechanizm zadziałał w przypadku biletów lotniczych – ceny spadły o 6,9 proc., czyli o połowę mniej niż rok wcześniej, a inflacja roczna w tej kategorii sięgnęła 11,2 proc.

Żywność hamowała inflację

Ceny żywności i napojów bezalkoholowych wzrosły w styczniu o 1,4 proc., ale w ujęciu rocznym były o 4,2 proc. wyższe, co oznacza spadek tempa inflacji o 1,1 punktu procentowego.

Wzrost cen po okresie świątecznych promocji był w tym roku wyraźnie mniejszy niż rok wcześniej, co złagodziło ogólny wzrost inflacji.

Zmiany w metodologii od 2026 roku

Od stycznia 2026 roku KPI opiera się na zaktualizowanej klasyfikacji konsumpcji. Zmieniono strukturę podgrup, część towarów i usług przesunięto między kategoriami, a nowym rokiem bazowym stał się 2025 (2025 = 100).

Wspieraj Radio Wataha, nasz Vipps: 696837   … dziękujemy 🙂

Źródło: SSB, Zdjęcie: Wojtek Sobieski

Przeczytaj również: