Norwegia, Ukraińcy i nasza rola: spojrzenie z Wataha.no
Dziś – 24 lutego 2026 roku – mijają cztery lata od rozpoczęcia pełnoskalowej wojny w Ukrainie. To dzień pamięci, refleksji i zobowiązania: aby nadal mówić o ludziach – nie o polityce; o twarzach i losach – nie o statystykach.
W tym czasie ogromna fala ludzkiej solidarności objęła Europę. Norwegia, podobnie jak wiele innych krajów, otworzyła swoje granice i społeczeństwo ludziom, którzy uciekali przed bombardowaniami, rozpaczą i niesprawiedliwością wojny.
Uchodźcy z Ukrainy w Norwegii – fakty i liczby
Według oficjalnych danych Norweskiego Urzędu ds. Imigracji (UDI), ponad 70 000 Ukraińców złożyło wnioski o ochronę w Norwegii od początku wojny, korzystając głównie z procedury tymczasowej ochrony zbiorowej – specjalnej formy wsparcia dla osób uciekających przed konfliktem.
Norwegia jest częścią nordyckiej sieci krajów, które przyjęły uchodźców wojennych. W skali całego regionu liczba Ukraińców z tymczasowym pobytem sięga setek tysięcy, a Norwegia ma jedną z największych proporcji przyjętych osób względem liczby ludności.
Statystyki pokazują też, że odsetek Ukraińców w wieku produkcyjnym, którzy znalazły zatrudnienie w Norwegii, rośnie, co oznacza, że coraz więcej osób stara się znaleźć swoje miejsce w nowym społeczeństwie, uczyć się języka, pracować i budować przyszłość tutaj.
Jednocześnie prowadzone są analizy i dyskusje nad przyszłością ochrony i integracji – jak długo ma ona trwać i jak łączyć pomoc humanitarną z realnymi możliwościami lokalnych społeczności.
Norwegia patrzy w przyszłość – solidarność i wyzwania
Norweski system przyjmowania uchodźców stara się łączyć:
- pomoc humanitarną od pierwszego dnia wojny,
- prawo do opieki społecznej, edukacji i pracy,
- procesy integracyjne i wsparcie w codziennym życiu.
Nie jest to zadanie łatwe. Gminy borykają się z wyzwaniami logistycznymi; polityczna debata dotyczy trwałości systemów oraz równowagi pomiędzy solidarnością a praktycznymi możliwościami usług publicznych.
Ale ważne jest to, co słyszymy najczęściej od samych Ukraińców i lokalnych społeczności: solidarność jest możliwa, kiedy ludzie są traktowani jak ludzie – nie jak liczby.
Radio Wataha – głos społeczności i praktyczna pomoc
Od pierwszych dni wojny Radio Wataha i wataha.no stały się miejscem, gdzie Polacy i Ukraińcy w Norwegii:
- otrzymywali konkretne informacje o prawie pobytu, o procedurach UDI i o tym, jak poruszać się w norweskim systemie;
- mogli znaleźć praktyczne poradniki dla rodzin, pracowników, osób szukających pracy lub edukacji;
- dzielili się historiami ludzi – twarzą w twarz – a nie abstrakcyjnymi danymi;
- budowali społeczność, która nie dzieli, lecz łączy.
Wataha pomagała i nadal pomaga w najprostszy możliwy sposób: informując, tłumacząc, wspierając codzienność – bo w kryzysie to właśnie wiedza i poczucie wspólnoty dają siłę.
Pomoc, którą dają ludzie – nie polityka
Polityka jest ważna – kształtuje ramy, prawa i możliwości. Ale to ludzie decydują, jak te ramy wypełnić życiem.
W ciągu tych czterech lat widzieliśmy:
- otwarte serca rodzin, które przyjęły obcych jak swoich,
- wolontariuszy organizujących transporty, wsparcie materialne i psychologiczne,
- społeczności, które zadawały sobie pytanie: „Co mogę zrobić tu i teraz?” – i robiły.
Bez liczenia.
Bez podziałów.
Z otwartym sercem.
Bo wtedy, kiedy jesteśmy razem – jest dobrze, niezależnie od zmieniającej się rzeczywistości politycznej.
Pamiętamy i działamy dalej
24 lutego powinien być dniem pamięci – zarówno o tych, którzy wciąż walczą, jak i o tych, którzy są już miliony kilometrów od frontu, próbując odbudować życie.
Dziękujemy wszystkim, którzy wtedy działali i tym, którzy nadal pomagają. Dzięki Wam wiemy, że solidarność to nie slogan – to wybór, który podejmujemy codziennie.
Razem – jako społeczność.
Razem – bez względu na różnice.
Ilu Ukraińców obecnie przebywa w Norwegii?
Jak wygląda sytuacja Ukraińców w Norwegii po 4 latach wojny?
Jaką rolę odegrała i odgrywa Radio Wataha?
Źródła:
• UDI – Norwegian Directorate of Immigration
Dane dotyczące liczby wniosków o ochronę zbiorową (temporary collective protection) dla obywateli Ukrainy od 24.02.2022
https://www.udi.no/en/statistics-and-analysis/statistics/
• UDI – Informacje o ochronie zbiorowej dla obywateli Ukrainy
https://www.udi.no/en/information-ukraine-and-russia/ukraine/
• Statistisk sentralbyrå (SSB)
Oficjalne statystyki dotyczące imigrantów w Norwegii, struktury demograficznej oraz zatrudnienia
https://www.ssb.no/en/
• SSB – Ukraińcy w Norwegii (statystyki ludnościowe i rynek pracy)
https://www.ssb.no/befolkning/innvandrere
• IMDi – Integrering- og mangfoldsdirektoratet
Dane dotyczące osiedlania uchodźców w gminach oraz integracji
https://www.imdi.no/
• Regjeringen.no – Informacje rządowe dotyczące wsparcia Ukrainy i polityki migracyjnej
https://www.regjeringen.no/
• Wataha.no – Archiwum artykułów i materiałów dotyczących integracji oraz sytuacji Ukraińców w Norwegii
https://wataha.no/
4 zwroty do nauki języka norweskiego
🇳🇴 1.
Midlertidig kollektiv beskyttelse
🇵🇱 Tymczasowa ochrona zbiorowa
To określenie używane przez UDI wobec osób z Ukrainy objętych specjalnym statusem ochronnym w Norwegii.
Przykład:
Ukrainske borgere kan få midlertidig kollektiv beskyttelse i Norge.
🇳🇴 2.
Å søke beskyttelse
🇵🇱 Ubiegać się o ochronę
Zwrot używany w kontekście składania wniosku o azyl lub ochronę.
Przykład:
Mange mennesker søkte beskyttelse etter krigens utbrudd.
🇳🇴 3.
Integrering i samfunnet
🇵🇱 Integracja w społeczeństwie
Często używane w debacie publicznej i dokumentach IMDi.
Przykład:
God integrering i samfunnet er viktig for både flyktninger og lokalsamfunn.
🇳🇴 4.
Solidaritet og fellesskap
🇵🇱 Solidarność i wspólnota
Bardzo ważne pojęcia w norweskiej kulturze społecznej.
Przykład:
Norge har vist stor solidaritet og fellesskap med Ukraina.
