Dzień szkolny dla klas 1 i 2 może wkrótce wyglądać zupełnie inaczej. Planowane zmiany mają lepiej odpowiadać na potrzeby najmłodszych uczniów – z większym naciskiem na czytanie, pisanie i arytmetykę, ale także zabawę, ruch i praktyczną naukę. Jesienią 2026 roku rozpoczną się konsultacje dotyczące kierunku zmian, a nowe przepisy mają zacząć obowiązywać we wszystkich szkołach od roku szkolnego 2028/2029.
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål) pod artykułem
Dzień szkolny dla klas 1 i 2 zmieni się. Wiadomo, co planuje ministerstwo
Pierwsze lata szkoły mają być dla dzieci nie tylko czasem intensywnej nauki, ale również okresem bezpiecznego rozwoju, zabawy i odkrywania świata. Właśnie dlatego norweskie Ministerstwo Edukacji i Badań Naukowych pracuje nad zmianami dotyczącymi organizacji dnia szkolnego w klasach 1 i 2.
Celem jest stworzenie takiego modelu nauki, który lepiej odpowiada na potrzeby najmłodszych uczniów. W centrum zainteresowania znalazły się podstawowe umiejętności, takie jak czytanie, pisanie i arytmetyka, ale również aktywność fizyczna, zabawa, eksplorowanie otoczenia oraz praktyczne metody pracy.
Przeczytaj również: Norwescy uczniowie mają poważne problemy z czytaniem. PISA 2025 – niepokojący trend
Dzień szkolny ma być lepiej dopasowany do najmłodszych
Pierwsze lata edukacji mają zapewnić dziecku dobry i bezpieczny start w szkolnej rzeczywistości. Ministerstwo zwraca uwagę, że dzieci rozwijają się w różnym tempie i nie wszystkie uczą się w taki sam sposób.
Z tego powodu szkoła powinna zapewniać zarówno odpowiednie wsparcie w nauce podstawowych umiejętności, jak i przestrzeń na aktywność, zabawę oraz rozwój społeczno-emocjonalny.
W praktyce oznacza to poszukiwanie lepszej równowagi pomiędzy tradycyjną nauką a metodami, które pozwalają dzieciom uczyć się poprzez działanie, ruch i doświadczenie.
Więcej miejsca na zabawę i aktywność
Jednym z najważniejszych elementów prowadzonych prac jest zastanowienie się, jak zabawa, aktywność fizyczna, eksploracja i praktyczne metody nauki mogą zostać mocniej połączone z edukacją akademicką.
Nie chodzi więc wyłącznie o zmianę liczby lekcji czy przedmiotów. Istotne jest również to, w jaki sposób dzieci będą spędzać czas w szkole i jak będzie wyglądała sama nauka.
Trzy główne obszary planowanych zmian
Dotychczasowe prace koncentrowały się na trzech głównych obszarach.
1. Organizacja treści w programach nauczania
Jednym z rozważanych zagadnień jest sposób organizowania treści edukacyjnych. Analizowane jest między innymi to, czy powinny one być uporządkowane według poszczególnych przedmiotów, szerszych obszarów przedmiotowych czy też połączonych ze sobą dziedzin.
2. Cele zawarte w programach nauczania
Drugim obszarem jest określenie, jakie cele powinny znajdować się w programach nauczania. Rozważane jest między innymi, czy oprócz celów związanych z rozwijaniem kompetencji powinny pojawić się również bardziej konkretne cele dydaktyczne.
3. Podział przedmiotów i godzin
Trzecia kwestia dotyczy organizacji czasu nauki. Chodzi o to, jak powinien zostać rozłożony i uregulowany czas przeznaczony na nauczanie w pierwszym i drugim etapie edukacji.
Na razie nie ma jeszcze ostatecznych decyzji
Ministerstwo podkreśla, że na tym etapie nie ustalono jeszcze, jakie dokładnie przedmioty lub obszary przedmiotowe będą wybierane przez uczniów, jak zostaną rozłożone lekcje ani jak będą wyglądały nowe programy nauczania.
To ważne, ponieważ obecne konsultacje nie dotyczą gotowego rozwiązania. Ich zadaniem jest zebranie informacji potrzebnych do dalszego opracowania zmian.
W kolejnych etapach prac analizowane będą między innymi możliwości organizowania treści edukacyjnych w szersze obszary tematyczne, również w połączeniu z tradycyjnymi przedmiotami.
Czytanie, pisanie i arytmetyka mają zyskać większe znaczenie
Jednym z kluczowych elementów dyskusji jest wzmocnienie nauki podstawowych umiejętności.
Ministerstwo chce przyjrzeć się możliwościom wyraźniejszego rozwijania czytania, pisania i arytmetyki już na pierwszym etapie edukacji.
Jednocześnie planowane podejście ma nie oznaczać rezygnacji z innych form aktywności. Wręcz przeciwnie – jednym z celów jest stworzenie większej przestrzeni na zabawę, aktywność fizyczną oraz zróżnicowane metody pracy.
Szkoła ma otrzymać większą elastyczność
Wśród rozważanych rozwiązań znajduje się również większa elastyczność w organizacji dnia szkolnego.
Oznacza to analizę tego, jak można organizować naukę w sposób bardziej dopasowany do wieku dzieci oraz ich różnych potrzeb. Pod uwagę brane są zarówno program nauczania, jak i liczba lekcji oraz sposób ich organizacji.
Z punktu widzenia ucznia może to oznaczać bardziej zróżnicowany dzień, w którym nauka przy biurku będzie przeplatana aktywnością, zabawą i praktycznym działaniem.
Jesienią 2026 roku odbędą się konsultacje
Kolejnym ważnym etapem będą konsultacje dotyczące propozycji zmian w organizacji dnia szkolnego dla klas 1 i 2.
Konsultacje odbędą się jesienią 2026 roku, a termin ich zakończenia wyznaczono na 16 listopada 2026 roku.
Nie będą one jednak dotyczyć szczegółowych, gotowych propozycji. Przedmiotem konsultacji będą przede wszystkim kierunki rozwoju oraz kwestie, które należy uwzględnić podczas dalszych prac.
Zebrane informacje mają zostać wykorzystane jako część bazy wiedzy przy przygotowywaniu propozycji nowych programów nauczania oraz przyszłego podziału przedmiotów i godzin.
Pierwsze zmiany możliwe już od jesieni 2027 roku
Harmonogram przewiduje kilka etapów wprowadzania zmian.
Od jesieni 2027 roku szkoły oraz właściciele placówek, którzy zdecydują się na takie rozwiązanie, będą mogli wprowadzić zmiany w planie zajęć dla klas 1 i 2.
Nie będzie to więc jeszcze obowiązkowa zmiana we wszystkich szkołach. Możliwość wcześniejszego zastosowania nowych rozwiązań będzie zależała od decyzji poszczególnych placówek i ich właścicieli.
Nowe przepisy we wszystkich szkołach od 2028/2029 roku
Najważniejszy etap zaplanowano na rok szkolny 2028/2029.
Od jesieni tego roku we wszystkich szkołach mają zacząć obowiązywać nowe przepisy dotyczące struktury i treści nauczania w szkołach podstawowych.
Oznacza to, że obecnie rozpoczynające się prace mogą w perspektywie kilku lat wpłynąć na to, jak wygląda codzienna nauka najmłodszych uczniów w całej Norwegii.
Zmiany mają połączyć naukę z rozwojem dziecka
Kierunek proponowanych zmian pokazuje, że dyskusja o pierwszych latach szkoły nie dotyczy wyłącznie programu nauczania. Równie ważne staje się pytanie o to, jak stworzyć dzieciom warunki do skutecznej nauki bez rezygnowania z ruchu, zabawy i naturalnej potrzeby odkrywania świata.
Na ostateczne rozwiązania trzeba będzie jednak jeszcze poczekać. Najbliższym ważnym momentem będą konsultacje jesienią 2026 roku, które mają pomóc ministerstwu zdecydować, w jakim kierunku powinny pójść dalsze prace.
Szczegóły tego rozwiązania nie są przesądzone
To istotna zmiana przede wszystkim dlatego, że dotyczy pierwszych lat edukacji, kiedy dzieci dopiero uczą się funkcjonowania w szkolnym środowisku. Połączenie mocniejszych podstaw w czytaniu, pisaniu i arytmetyce z większą ilością ruchu, zabawy i praktycznej nauki może zmienić codzienność uczniów, ale szczegóły tego rozwiązania nie są jeszcze przesądzone.
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål):
- en elev – uczeń / uczennica
🇳🇴 Elevene lærer på forskjellige måter.
🇵🇱 Uczniowie uczą się na różne sposoby. - en skolehverdag – dzień szkolny / codzienność szkolna
🇳🇴 Skolehverdagen skal tilpasses de yngste elevene.
🇵🇱 Dzień szkolny ma być dostosowany do najmłodszych uczniów. - å lære – uczyć się / nauczyć się
🇳🇴 Barn lærer i ulikt tempo.
🇵🇱 Dzieci uczą się w różnym tempie. - en endring – zmiana
🇳🇴 Skolene kan innføre endringer fra høsten 2027.
🇵🇱 Szkoły będą mogły wprowadzić zmiany od jesieni 2027 roku.
Źródło: Udir, Zdjęcie: pixabay
Przeczytaj również: Zakazane w szkołach w Akershus? Władze mówią o bezpieczeństwie i prywatności
Twórca treści na Wataha.no od 2018 roku, doświadczony dziennikarz od blisko 20 lat związany z Norwegią.
Specjalizuje się w opracowywaniu materiałów własnych oraz przekładaniu norweskich informacji na język polski w sposób zrozumiały i rzetelny.
W swojej pracy stawia na niezależność i neutralne podejście do spraw dotyczących Polonii w Norwegii, koncentrując się na faktach i realnych potrzebach czytelników.
