Wartość norweskiej ropy i gazu sięga dziś 1409 miliardów koron – to majątek należący bezpośrednio do państwa i, w konsekwencji, do całego społeczeństwa. Najnowsza wycena pokazuje jednak coś jeszcze: mimo ogromnych dochodów osiąganych w ostatnich latach Norwegia nadal dysponuje aktywami, które mogą przynosić miliardowe wpływy przez kolejne dekady. Kluczowe pytanie brzmi, jak długo ten model będzie równie opłacalny i jak bardzo jego wartość zależeć będzie od przyszłych cen energii.
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål) pod artykułem
Norwegia ma aktywa naftowe warte 1409 miliardów koron
Na zlecenie norweskiego Ministerstwa Handlu i Rybołówstwa firma Petoro oszacowała wartość bezpośredniego zaangażowania ekonomicznego państwa w sektorze naftowym (SDØE). Według stanu na 1 stycznia 2026 roku wartość całego portfela wynosiła 1409 miliardów koron.
To jedna z największych wartości ekonomicznych należących do państwa. Jak podkreśla minister handlu Cecilie Myrseth, kwota odpowiada około 250 tys. koron na każdego mieszkańca Norwegii.
Największą część wyceny stanowią same zasoby ropy i gazu – 1326 miliardów koron. Kolejne 82 miliardy koron przypadają na infrastrukturę, czyli między innymi instalacje i systemy potrzebne do wydobycia oraz transportu surowców.
Warto zwrócić uwagę na strukturę tych aktywów. Gaz odpowiada za 71 proc. wartości zasobów, podczas gdy ropa i pozostałe ciekłe węglowodory stanowią 29 proc.
Najcenniejszym regionem pozostaje Morze Północne. Według wyliczeń jego wartość przekracza 1000 miliardów koron.
Przeczytaj również: Jak Norwegia chce przyspieszyć rozbudowę sieci energetycznej i zwiększyć produkcję? Rząd i zapowiada przełomowe zmiany
Państwo zarobiło prawie 500 miliardów koron w dwa lata
Nowa wycena jest niższa od poprzedniej. W 2024 roku firma Rystad Energy oszacowała wartość portfela SDØE na 1486 miliardów koron.
Nie oznacza to jednak, że norweski sektor naftowo-gazowy przestał być źródłem ogromnych pieniędzy. Wręcz przeciwnie. W 2024 roku portfel przyniósł państwu 220 miliardów koron netto, a w 2025 roku kolejne 243 miliardy koron.
Łącznie w ciągu zaledwie dwóch lat było to blisko 500 miliardów koron netto.
I właśnie tutaj pojawia się najważniejszy wniosek z raportu. Pomimo wypłacenia państwu tak ogromnych środków pozostała wartość portfela nadal wynosi około 1400 miliardów koron.
Oznacza to, że norweski model zarządzania zasobami energetycznymi w dalszym ciągu generuje ogromną wartość dla państwa.
187 koncesji i 48 produkujących złóż
Skala państwowego zaangażowania jest znacznie większa, niż mogłaby sugerować sama kwota wyceny.
Na początku 2026 roku portfel SDØE obejmował między innymi udziały w 187 koncesjach wydobywczych, 48 produkujących złożach oraz 16 rurociągach i instalacjach lądowych.
Państwowy portfel odpowiada za około 30 proc. wszystkich norweskich rezerw ropy i gazu.
To oznacza, że przyszłość tych aktywów ma bezpośrednie znaczenie dla finansów publicznych Norwegii.
Produkcja ropy i gazu będzie spadać
Petoro przewiduje, że w 2026 roku produkcja związana z portfelem SDØE przekroczy 60 milionów standardowych metrów sześciennych ekwiwalentu ropy naftowej, co odpowiada około milionowi baryłek ekwiwalentu ropy dziennie.
Później produkcja ma jednak stopniowo spadać, szczególnie w przypadku ropy.
To jeden z najważniejszych sygnałów płynących z przedstawionych danych. Norwegia nadal dysponuje ogromnym majątkiem, ale nie może zakładać, że obecny poziom wydobycia będzie utrzymany bez dodatkowych inwestycji.
Przewodniczący rady Petoro Arne Sigve Nylund wskazuje, że konieczne będzie dalsze rozwijanie istniejących złóż, zagospodarowywanie nowych zasobów oraz realizowanie inwestycji, które będą ekonomicznie opłacalne.
Miliardy koron na nowe inwestycje
Petoro planuje w 2026 roku inwestycje na poziomie około 36 miliardów koron. W 2028 roku wydatki inwestycyjne mają wynieść około 40 miliardów koron.
Wśród najważniejszych projektów wymieniono między innymi:
- Irpa,
- Troll fase 3 trinn 2,
- Snøhvit Future,
- Oseberg OGP,
- Johan Sverdrup fase 3.
Ich realizacja ma pomóc w utrzymaniu produkcji i wykorzystaniu zasobów znajdujących się na norweskim szelfie kontynentalnym.
Inwestować w ich przyszłość
Najbardziej interesująca w tej informacji jest nie sama kwota 1409 miliardów koron, ale zestawienie jej z prawie 500 miliardami koron dochodu netto uzyskanego w ciągu zaledwie dwóch lat. Norwegia stoi jednak przed coraz trudniejszym zadaniem: musi jednocześnie korzystać z obecnych zasobów i inwestować w ich przyszłość, wiedząc, że produkcja będzie stopniowo spadać.
Przyszła wartość zależy od cen ropy i gazu
Wycena SDØE nie jest wartością stałą. W dużej mierze zależy od tego, ile w przyszłości będą kosztować ropa i gaz.
Petoro przyjęło w swojej analizie długoterminową cenę ropy na poziomie 70 dolarów za baryłkę oraz cenę gazu wynoszącą 3,1 korony za standardowy metr sześcienny, w stałych cenach z 2026 roku.
Różnice w założeniach mogą jednak całkowicie zmienić obraz sytuacji.
Jeżeli prognozowane ceny energii wzrosną o 30 proc., wartość portfela SDØE może zwiększyć się aż do 1960 miliardów koron.
Jeżeli natomiast oczekiwania dotyczące cen spadną o 30 proc., wycena może zmniejszyć się do zaledwie 857 miliardów koron.
Różnica wynosi więc ponad 1100 miliardów koron.
To pokazuje, jak silnie wartość norweskich aktywów energetycznych jest uzależniona od sytuacji na światowym rynku.
Nie tylko ceny decydują o przyszłych dochodach
Petoro zwraca uwagę, że sama cena ropy i gazu nie jest jedynym czynnikiem decydującym o przyszłych przychodach.
Znaczenie mają również bezpieczna i stabilna eksploatacja istniejących złóż, rozwijanie produkujących pól oraz uruchamianie nowych, rentownych projektów.
To właśnie te elementy mają zdecydować o tym, jaka część potencjalnej wartości portfela zostanie rzeczywiście zamieniona na dochody państwa.
Dyrektor generalna Petoro Kristin Kragseth podkreśla, że długoterminowa wartość portfela zależy od skutecznego wykorzystania istniejących możliwości oraz realizacji nowych projektów.
Czym jest SDØE i jaką rolę pełni Petoro?
SDØE, czyli bezpośrednie ekonomiczne zaangażowanie państwa, obejmuje państwowe udziały w koncesjach wydobywczych, polach ropy i gazu, rurociągach oraz instalacjach lądowych na norweskim szelfie kontynentalnym.
W praktyce państwo finansuje swoją część inwestycji i kosztów związanych z tymi udziałami, a jednocześnie otrzymuje odpowiadającą im część przychodów z działalności.
Za zarządzanie całym portfelem odpowiada Petoro, państwowa spółka akcyjna. Działa ona w imieniu państwa jako właściciela udziałów i ma za zadanie rozwijać portfel w taki sposób, aby maksymalizować jego wartość.
Co oznacza to dla Norwegii?
Najnowsza wycena pokazuje, że ropa i gaz nadal stanowią jeden z największych ekonomicznych filarów Norwegii. Państwo dysponuje aktywami o wartości ponad 1,4 biliona koron, a jednocześnie w ciągu dwóch ostatnich lat otrzymało z tego portfela niemal 500 miliardów koron netto.
Jednocześnie dane pokazują wyraźną granicę tego modelu. Produkcja będzie spadać, a wartość aktywów może zmieniać się o setki miliardów koron w zależności od przyszłych cen energii. Dla Norwegii oznacza to konieczność odpowiedzialnego zarządzania istniejącymi złożami i inwestowania w projekty, które pozwolą możliwie długo utrzymać wysoką wartość państwowego portfela.
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål):
1. verdsettelse – wycena
🇳🇴 Verdsettelsen av porteføljen er basert på framtidige priser.
🇵🇱 Wycena portfela opiera się na przyszłych cenach.
2. inntekter – dochody, przychody
🇳🇴 Staten får store inntekter fra olje og gass.
🇵🇱 Państwo uzyskuje duże dochody z ropy i gazu.
3. investeringer – inwestycje
🇳🇴 Det er behov for nye investeringer.
🇵🇱 Potrzebne są nowe inwestycje.
4. produksjon – produkcja, wydobycie
🇳🇴 Produksjonen ventes å avta.
🇵🇱 Oczekuje się, że produkcja będzie spadać.
5. framtidige – przyszłe
🇳🇴 Framtidige inntekter avhenger av flere faktorer.
🇵🇱 Przyszłe dochody zależą od kilku czynników.
Źródło: regjeringen, Zdjęcie: pixabay
Przeczytaj również: Rząd chce umożliwić gminom tworzenie stref bezemisyjnych. Koniec spalin w centrach miast?
Twórca treści na Wataha.no od 2018 roku, doświadczony dziennikarz od blisko 20 lat związany z Norwegią.
Specjalizuje się w opracowywaniu materiałów własnych oraz przekładaniu norweskich informacji na język polski w sposób zrozumiały i rzetelny.
W swojej pracy stawia na niezależność i neutralne podejście do spraw dotyczących Polonii w Norwegii, koncentrując się na faktach i realnych potrzebach czytelników.
