Norwegia przeznacza dodatkowy miliard koron na drogi wojewódzkie (fylkesvei), ale eksperci ostrzegają przed ukrytymi konsekwencjami tej decyzji. Dlaczego cięcia na drogach krajowych wywołały tak duże kontrowersje i co oznacza to dla kierowców oraz transportu. Dowiedz się także, jakie nowe ulgi i wsparcie przygotowano dla pojazdów elektrycznych i transportu ciężkiego.
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål) pod artykułem
Rząd i partnerzy budżetowi osiągnęli porozumienie
Norweski rząd wraz z partnerami budżetowymi uzgodnił przeznaczenie dodatkowego miliarda koron na utrzymanie oraz mniejsze inwestycje na drogach wojewódzkich. Informację tę pozytywnie ocenia Rada Informacyjna ds. Ruchu Drogowego (OFV), która od lat apelowała o większe wsparcie dla tej części infrastruktury.
Jednocześnie organizacja zwraca uwagę, że dodatkowe środki zostały częściowo sfinansowane poprzez ograniczenie wydatków na utrzymanie dróg krajowych o 350 milionów koron.
Przeczytaj również: Czerwiec bez pensji? Feriepenger pod lupą – co musisz wiedzieć o wypłacie urlopowej w Norwegii
Drogi wojewódzkie kluczowe dla mieszkańców i gospodarki
Zdaniem OFV decyzja władz jest ważnym sygnałem pokazującym, że znaczenie dróg wojewódzkich zostało dostrzeżone na szczeblu krajowym. To właśnie te trasy łączą lokalne społeczności, umożliwiają dojazdy do szkół i pracy, obsługują transport publiczny oraz lokalny biznes.
W wielu regionach drogi wojewódzkie pełnią również funkcję objazdów w sytuacjach, gdy zamykane są drogi krajowe lub europejskie.
– To element narodowej infrastruktury, a nie wyłącznie odpowiedzialność samorządów wojewódzkich. Prawie połowa publicznej sieci drogowej w Norwegii to właśnie drogi wojewódzkie – podkreśla Torill Eidsheim z OFV.
Ponad 100 miliardów koron zaległości remontowych
Eksperci przypominają jednak, że skala problemów jest ogromna. Szacowane zaległości remontowe na drogach wojewódzkich przekraczają 100 miliardów koron.
Dodatkowy miliard koron ma zostać przekazany województwom jako wolne środki finansowe. Podział pieniędzy będzie opierał się w 75 proc. na długości i znaczeniu sieci dróg wojewódzkich, a w 25 proc. na liczbie mieszkańców.
Według OFV jednorazowy zastrzyk finansowy nie rozwiąże problemu.
– Miliard koron to ważny krok, ale przy zaległościach sięgających ponad 100 miliardów koron nie rozwiązuje on głównego problemu. Potrzebne jest wieloletnie i przewidywalne finansowanie – zaznacza Eidsheim.
Cięcia na drogach krajowych budzą obawy
Najwięcej kontrowersji wzbudza decyzja o ograniczeniu wydatków na utrzymanie dróg krajowych o 350 milionów koron.
Przedstawiciele OFV podkreślają, że drogi krajowe i wojewódzkie tworzą jeden system transportowy, od którego zależą mieszkańcy, przedsiębiorcy, transport publiczny oraz służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo i gotowość kryzysową.
Zdaniem organizacji wzmacnianie jednej części sieci drogowej nie powinno odbywać się kosztem drugiej.
Wsparcie dla transportu bezemisyjnego
Porozumienie budżetowe zawiera również szereg działań związanych z transformacją transportu.
Parlament zobowiązał rząd do przeanalizowania możliwości zwolnienia wszystkich elektrycznych samochodów dostawczych z opłaty od ubezpieczenia komunikacyjnego w budżecie na 2027 rok.
Dodatkowo:
- 50 mln koron trafi do programu Enova wspierającego ciężkie pojazdy bezemisyjne,
- kolejne 50 mln koron przeznaczono na wsparcie bezemisyjnych maszyn budowlanych,
- rząd przeanalizuje nowe instrumenty ograniczające emisję gazów cieplarnianych z ciężarówek, autobusów i innych ciężkich pojazdów wykorzystujących paliwa kopalne.
Zmiany także dla transportu publicznego
W ramach porozumienia zwiększone zostaną również dochody samorządów wojewódzkich. Łącznie otrzymają one dodatkowe 400 mln koron, z czego 300 mln koron ma pomóc w utrzymaniu regionalnego transportu publicznego.
Przeznaczono także 50 mln koron na pokrycie kosztów rozszerzonej współpracy taryfowej pomiędzy przewoźnikami kolejowymi a samorządami.
E39 pod lupą
Rząd oraz samorząd województwa Agder mają jak najszybciej przeprowadzić kompleksowy przegląd systemu opłat drogowych na trasie E39 pomiędzy Kristiansand a Mandal.
Przedstawiciele OFV oczekują, że tegoroczne porozumienie stanie się początkiem długofalowej strategii odbudowy norweskiej infrastruktury drogowej i znajdzie odzwierciedlenie również w budżecie państwa na 2027 rok.
Najważniejsze liczby z budżetu
- 1 mld NOK – dodatkowo na drogi wojewódzkie.
- 350 mln NOK – mniej na utrzymanie dróg krajowych.
- Ponad 100 mld NOK – zaległości remontowe na drogach wojewódzkich.
- 400 mln NOK – wzrost dochodów samorządów wojewódzkich.
- 300 mln NOK – na utrzymanie transportu publicznego.
- 50 mln NOK – dla ciężkich pojazdów bezemisyjnych.
- 50 mln NOK – dla bezemisyjnych maszyn budowlanych.
Zaniedbana infrastruktura
Decyzja o przeznaczeniu dodatkowego miliarda koron na drogi wojewódzkie pokazuje, że problem zaniedbanej infrastruktury został wreszcie zauważony przez polityków. Trudno jednak mówić o pełnym sukcesie, gdy część środków pochodzi z ograniczenia wydatków na drogi krajowe. Kluczowe będzie to, czy w kolejnych latach pojawi się długoterminowy plan finansowania całej sieci drogowej.
Dlaczego OFV krytykuje porozumienie?
🇧🇻 Mini lekcja języka norweskiego (bokmål) pod artykułem
1. vedlikehold – utrzymanie, konserwacja
🇳🇴 Godt vedlikehold gir tryggere veier.
🇵🇱 Dobre utrzymanie zapewnia bezpieczniejsze drogi.
2. fylkesvei – droga wojewódzka
🇳🇴 Mange fylkesveier trenger oppgradering.
🇵🇱 Wiele dróg wojewódzkich wymaga modernizacji.
3. etterslep – zaległość, opóźnienie
🇳🇴 Det er stort etterslep på vedlikeholdet.
🇵🇱 W pracach utrzymaniowych występują duże zaległości.
4. trafikksikkerhet – bezpieczeństwo ruchu drogowego
🇳🇴 Trafikksikkerhet er viktig for alle trafikanter.
🇵🇱 Bezpieczeństwo ruchu drogowego jest ważne dla wszystkich uczestników ruchu.
Jeśli uważasz, że nasze informacje są przydatne wesprzyj Wataha Integrasjon Forening, nasz Vipps: 696837 … dziękujemy za każde, nawet drobne wsparcie 👍🌞
Źródło: OVF, Zdjęcie: Wojtek Sobieski
Przeczytaj również: Czerwiec bez pensji? Feriepenger pod lupą – co musisz wiedzieć o wypłacie urlopowej w Norwegii
Twórca treści na Wataha.no od 2018 roku, doświadczony dziennikarz od blisko 20 lat związany z Norwegią.
Specjalizuje się w opracowywaniu materiałów własnych oraz przekładaniu norweskich informacji na język polski w sposób zrozumiały i rzetelny.
W swojej pracy stawia na niezależność i neutralne podejście do spraw dotyczących Polonii w Norwegii, koncentrując się na faktach i realnych potrzebach czytelników.
